ایمنی ساختمان یکی از مهم ترین موضوعاتی است که نباید آن را دست کم گرفت. در میان تجهیزات ایمنی، جعبه آتش نشانی نقش بسیار مهمی در کنترل و مهار آتش در دقایق اولیه حادثه دارد. انتخاب صحیح نوع جعبه آتش نشانی می تواند تفاوت بین یک حادثه کوچک و یک فاجعه بزرگ باشد.
امروزه با توجه به استانداردهای ساخت و ساز و الزامات سازمان آتش نشانی، استفاده از جعبه آتش نشانی پایه دار، جعبه آتشنشانی ایستاده، جعبه آتشنشانی عمودی، جعبه های آتش نشانی افقی و جعبه آتشنشانی مخفی در پروژه های مسکونی، تجاری و صنعتی الزامی شده است. هر کدام از این مدل ها کاربرد و ویژگی های خاص خود را دارند.
جعبه آتش نشانی چیست و چه کاربردی دارد؟
جعبه آتش نشانی یک محفظه فلزی مقاوم است که تجهیزات اطفای حریق مانند شیلنگ، قرقره، نازل و شیر فلکه درون آن قرار می گیرد. این جعبه معمولا در راهروها، پارکینگ ها، مجتمع های تجاری، کارخانه ها و ساختمان های اداری نصب می شود.
طبق آمار سازمان جهانی ایمنی حریق، بیش از 60 درصد آتش سوزی های ساختمانی در صورت استفاده از تجهیزات اولیه اطفا حریق در دقایق اول قابل کنترل هستند. این موضوع اهمیت نصب صحیح جعبه آتش نشانی را دو چندان می کند.
هدف اصلی جعبه آتش نشانی این است که افراد حاضر در محل بتوانند قبل از رسیدن نیروهای آتش نشانی، آتش را مهار کنند و از گسترش آن جلوگیری شود.
انواع جعبه آتش نشانی و بررسی کامل آن ها
در این بخش به بررسی دقیق مدل های مختلفاین محصول می پردازیم.
جعبه آتش نشانی پایه دار
جعبه آتشنشانی پایه دار معمولا در محیط هایی استفاده می شود که امکان نصب روی دیوار وجود ندارد یا فضا به صورت باز طراحی شده است. این مدل دارای پایه فلزی مقاوم است و روی زمین نصب می شود.
ویژگی های جعبه آتش نشانی پایه دار
- مناسب برای پارکینگ های روباز
- استفاده در محوطه های صنعتی
- مقاوم در برابر ضربه و شرایط جوی
امکان دسترسی آسان از چند جهت
این مدل بیشتر در کارخانه ها، انبارهای بزرگ و مجتمع های تجاری بزرگ کاربرد دارد. ارتفاع استاندارد آن معمولا بین 120 تا 150 سانتی متر است تا دسترسی سریع فراهم شود.
مثال کاربردی
در یک مجتمع تجاری بزرگ با فضای باز مرکزی، نصب جعبه آتش نشانی پایه دار باعث می شود در صورت وقوع آتش در غرفه های موقت، دسترسی به شیلنگ بسیار سریع انجام شود.
جعبه آتش نشانی ایستاده
جعبه آتش نشانی ایستاده شباهت زیادی به مدل پایه دار دارد اما معمولا طراحی یکپارچه تری دارد و بیشتر در فضاهای داخلی نصب می شود.
این مدل درراهروهای عریض یا ورودی ساختمان های بزرگ استفاده می شود و ظاهر منظم تری نسبت به مدل پایه دار دارد.
مزایا
- طراحی زیبا و هماهنگ با معماری
- استحکام بالا
- نصب آسان
- مناسب برای ساختمان های اداری و بیمارستان ها
در بسیاری از پروژه های جدید، طراحان ترجیح می دهند از جعبه آتش نشانی ایستاده استفاده کنند تا علاوه بر ایمنی، نمای ساختمان نیز حفظ شود.
جعبه آتش نشانی عمودی
جعبه آتش نشانی عمودی یکی از رایج ترین مدل ها در ساختمان های مسکونی و اداری است. در این مدل، درب جعبه به صورت عمودی طراحی شده و تجهیزات به صورت ایستاده داخل آن قرار می گیرند.
مشخصات فنی
- عرض کمتر نسبت به مدل افقی
- مناسب برای فضاهای محدود
- قابلیت نصب توکار و روکار
- استاندارد رایج 70 در 50 سانتی متر
بیشتر ساختمان های مسکونی چند طبقه از جعبه آتش نشانی عمودی استفاده می کنند زیرا فضای کمتری اشغال می کند.
کاربرد رایج
در برج های مسکونی، معمولا در هر طبقه یک جعبه های آتش نشانی عمودی کنار راه پله نصب می شود تا در صورت بروز آتش، ساکنان بتوانند سریع اقدام کنند.
جعبه آتش نشانی افقی
جعبه آتش نشانی افقی دارای طراحی کشیده تر است و تجهیزات به صورت افقی در آن قرار می گیرند. این مدل معمولا در مکان هایی نصب می شود که عرض دیوار بیشتر از ارتفاع آن اهمیت دارد.
مزایا
- دسترسی راحت به شیلنگ
- مناسب برای فضاهای کم ارتفاع
طراحی مدرن
در برخی پارکینگ های طبقاتی که ارتفاع سقف محدود است، جعبه آتش نشانی افقی گزینه مناسب تری نسبت به مدل عمودی محسوب می شود.
جعبه آتش نشانی مخفی
جعبه آتش نشانی مخفی یا توکار به گونه ای طراحی شده که داخل دیوار نصب می شود و تنها درب آن قابل مشاهده است. این مدل بیشتر در پروژه های لوکس و مدرن استفاده می شود.
مزایای جعبه های آتش نشانی مخفی
- حفظ زیبایی معماری
- اشغال فضای کمتر
- ایمنی بالا
- هماهنگی با طراحی داخلی
در ساختمان های هتل، مراکز خرید لوکس و برج های مسکونی مدرن، استفاده از جعبه آتش نشانی مخفی بسیار رایج شده است.

استانداردهای مهم در انتخاب جعبه آتش نشانی
برای خرید جعبه آتش نشانی باید به استانداردهای ایمنی توجه ویژه ای داشت.
- استانداردهای رایج
- ضخامت ورق حداقل 1 میلی متر
- پوشش رنگ الکترواستاتیک مقاوم
- قفل ایمن و قابل دسترسی
- تاییدیه سازمان آتش نشانی
در ایران، ضوابط سازمان آتش نشانی هر شهر تعیین کننده نوع و محل نصب جعبه آتش نشانی است. همچنین استانداردهای بین المللی مانند استاندارد NFPA نیز مرجع مهمی در این حوزه هستند.
برای اطلاعات بیشتر می توانید به سایت رسمی سازمان آتش نشانی شهر خود مراجعه کنید.
نکات مهم در خرید جعبه آتش نشانی
1. بررسی محل نصب
قبل از خرید باید مشخص شود که جعبه آتش نشانی در چه فضایی نصب خواهد شد.
2. تاییدیه استاندارد
حتما از فروشنده تاییدیه های لازم را دریافت کنید.
3. جنس بدنه
بدنه فولادی با رنگ ضد زنگ بهترین گزینه است.
4. نوع کاربرد
برای فضای باز مدل پایه دار مناسب تر است و برای فضاهای داخلی مدل عمودی یا مخفی.
قیمت جعبه آتش نشانی در سال 1405
قیمت جعبه های آتش نشانی بسته به نوع، ضخامت ورق، برند تولید کننده و ابعاد متفاوت است. به طور میانگین:
- مدل عمودی ساده: از 2.5 میلیون تومان
- مدل مخفی لوکس: از 4 میلیون تومان
- مدل پایه دار صنعتی: از 5 میلیون تومان
این قیمت ها تقریبی هستند و بسته به نوسانات بازار آهن تغییر می کنند.
| نوع جعبه آتش نشانی | محل نصب مناسب | مزایا | معایب | میزان اشغال فضا | کاربرد رایج |
|---|---|---|---|---|---|
| جعبه آتش نشانی پایه دار | فضای باز، محوطه صنعتی، پارکینگ روباز | استقلال از دیوار، دید بالا، دسترسی چند جهته | اشغال فضای زمینی بیشتر | زیاد | کارخانه ها، مجتمع های تجاری بزرگ |
| جعبه آتش نشانی ایستاده | راهروهای عریض، ورودی ساختمان | طراحی منظم، نصب آسان، استحکام بالا | نیاز به فضای کف مناسب | متوسط | بیمارستان ها، ساختمان های اداری |
| جعبه آتش نشانی عمودی | ساختمان مسکونی، اداری، راه پله | اشغال فضای کم، نصب توکار و روکار | عرض کمتر برای تجهیزات بزرگ | کم | برج های مسکونی چند طبقه |
| جعبه آتش نشانی افقی | پارکینگ کم ارتفاع، فضاهای کم سقف | دسترسی راحت، طراحی کشیده | نیاز به عرض دیوار بیشتر | متوسط | پارکینگ های طبقاتی |
| جعبه آتش نشانی مخفی | پروژه های لوکس، هتل ها، مراکز خرید | حفظ زیبایی معماری، اشغال فضای کمتر | هزینه نصب بالاتر | خیلی کم | ساختمان های مدرن و لوکس |
نتیجه گیری
انتخاب صحیح جعبه آتش نشانی نقش بسیار مهمی در افزایش ایمنی ساختمان دارد. هر کدام از مدل های جعبه آتش نشانی پایه دار، جعبه های آتش نشانی ایستاده، جعبه های آتش نشانی عمودی، جعبه آتشنشانی افقی و جعبه آتشنشانی مخفی برای شرایط خاصی طراحی شده اند.
اگر فضای باز دارید، مدل پایه دار بهترین گزینه است. اگر با محدودیت فضا مواجه هستید، مدل عمودی انتخاب هوشمندانه تری خواهد بود. در پروژه های لوکس نیز جعبه آتش نشانی مخفی علاوه بر ایمنی، زیبایی را حفظ می کند.
در نهایت توصیه می شود قبل از خرید با کارشناس ایمنی مشورت کنید و الزامات سازمان آتش نشانی شهر خود را بررسی نمایید.




